زمان تقریبی مطالعه: 8 دقیقه
 

علیم (اسماء و صفات خدا)






علیم از صفات خداوند که در آیات قرآن به آن اشاره شده است.


۱ - علیم بودن خداوند



عليم، از مشتقّات «علم» و از اسما و صفات خداوند است. علم از لوازم حيات است، و حيات، صفت ذاتى اوّلى خداوند متعال است. علم او مثل ساير صفات ذات او، هميشه و لايزال در فعليّت تامّه واجب و ثابت است. براى ذات و صفات او نهايت و حدّ و غايتى نيست، ازلى و ابدى و به هر چيزى محيط است؛ يعنى حقيقت علم او به معناى شهود، حضور و احاطه او بر هر چيز است. عليم، صفت مشبّهه علم است و در موردى به كار مى‌رود كه به ثبوت صفت علم اشاره داشته باشد. اين واژه در قرآن در ۱۶۲ بار در قرآن به كار رفته و اكثر كاربرد آن در مورد تثبيت صفت علم است و در كنار اسمى ديگر به كار رفته است كه با معناى آن مناسبت دارد، مثل سميع و حكيم‌ و خبير و ... آمده است. همچنين صفات ديگرى چون اعْلَمْ، عالِم، عالِم الغيب و الشهادة و علّام الغيوب مورد بررسى قرار گرفته است.
نيز---) .

۲ - عناوین مرتبط



علم خدا (قرآن).

۳ - پانویس


 
۱. ↑ بیهقی، ابوبکر، الاسماء و الصّفات، ج ۱، ص ۱۹۴.    
۲. ↑ مصطفوی، حسن، التحقیق فی کلمات القرآن، ج ۸، ص ۲۰۹- ۲۱۰، «علم».    
۳. ↑ بقره/سوره۲، آیه۲۹.    
۴. ↑ بقره/سوره۲، آیه۳۲.    
۵. ↑ بقره/سوره۲، آیه۹۵.    
۶. ↑ بقره/سوره۲، آیه۱۱۵.    
۷. ↑ بقره/سوره۲، آیه۱۲۷.    
۸. ↑ بقره/سوره۲، آیه۱۳۷.    
۹. ↑ بقره/سوره۲، آیه۱۵۸.    
۱۰. ↑ بقره/سوره۲، آیه۱۸۱.    
۱۱. ↑ بقره/سوره۲، آیه۲۱۵.    
۱۲. ↑ بقره/سوره۲، آیه۲۲۴.    
۱۳. ↑ بقره/سوره۲، آیه۲۲۷.    
۱۴. ↑ بقره/سوره۲، آیه۲۳۱.    
۱۵. ↑ بقره/سوره۲، آیه۲۴۴.    
۱۶. ↑ بقره/سوره۲، آیه۲۴۶.    
۱۷. ↑ بقره/سوره۲، آیه۲۴۷.    
۱۸. ↑ بقره/سوره۲، آیه۲۵۶.    
۱۹. ↑ بقره/سوره۲، آیه۲۶۱.    
۲۰. ↑ بقره/سوره۲، آیه۲۶۸.    
۲۱. ↑ بقره/سوره۲، آیه۲۷۳.    
۲۲. ↑ بقره/سوره۲، آیه۲۸۲.    
۲۳. ↑ بقره/سوره۲، آیه۲۸۳.    
۲۴. ↑ آل‌عمران/سوره۳، آیه۳۴.    
۲۵. ↑ آل‌عمران/سوره۳، آیه۳۵.    
۲۶. ↑ آل‌عمران/سوره۳، آیه۳۶.    
۲۷. ↑ آل‌عمران/سوره۳، آیه۷۳.    
۲۸. ↑ آل‌عمران/سوره۳، آیه۹۲.    
۲۹. ↑ آل‌عمران/سوره۳، آیه۱۱۵.    
۳۰. ↑ آل‌عمران/سوره۳، آیه۱۱۹.    
۳۱. ↑ آل‌عمران/سوره۳، آیه۱۲۱.    
۳۲. ↑ آل‌عمران/سوره۳، آیه۱۵۴.    
۳۳. ↑ آل‌عمران/سوره۳، آیه۱۶۷.    
۳۴. ↑ نساء/سوره۴، آیه۱۱.    
۳۵. ↑ نساء/سوره۴، آیه۱۲.    
۳۶. ↑ نساء/سوره۴، آیه۱۷.    
۳۷. ↑ نساء/سوره۴، آیه۲۴.    
۳۸. ↑ نساء/سوره۴، آیه۲۵.    
۳۹. ↑ نساء/سوره۴، آیه۲۶.    
۴۰. ↑ نساء/سوره۴، آیه۳۲.    
۴۱. ↑ نساء/سوره۴، آیه۳۵.    
۴۲. ↑ نساء/سوره۴، آیه۳۹.    
۴۳. ↑ نساء/سوره۴، آیه۴۶.    
۴۴. ↑ نساء/سوره۴، آیه۷۰.    
۴۵. ↑ نساء/سوره۴، آیه۹۲.    
۴۶. ↑ نساء/سوره۴، آیه۱۰۴.    
۴۷. ↑ نساء/سوره۴، آیه۱۱۱.    
۴۸. ↑ نساء/سوره۴، آیه۱۲۷.    
۴۹. ↑ نساء/سوره۴، آیه۱۴۷.    
۵۰. ↑ نساء/سوره۴، آیه۱۴۸.    
۵۱. ↑ نساء/سوره۴، آیه۱۷۰.    
۵۲. ↑ نساء/سوره۴، آیه۱۷۶.    
۵۳. ↑ مائده/سوره۵، آیه۷.    
۵۴. ↑ مائده/سوره۵، آیه۵۴.    
۵۵. ↑ مائده/سوره۵، آیه۶۱.    
۵۶. ↑ مائده/سوره۵، آیه۷۶.    
۵۷. ↑ مائده/سوره۵، آیه۹۷.    
۵۸. ↑ مائده/سوره۵، آیه۱۰۹.    
۵۹. ↑ مائده/سوره۵، آیه۱۱۶.    
۶۰. ↑ انعام/سوره۶، آیه۱۳.    
۶۱. ↑ انعام/سوره۶، آیه۵۳.    
۶۲. ↑ انعام/سوره۶، آیه۵۸.    
۶۳. ↑ انعام/سوره۶، آیه۷۳.    
۶۴. ↑ انعام/سوره۶، آیه۸۳.    
۶۵. ↑ انعام/سوره۶، آیه۹۶.    
۶۶. ↑ انعام/سوره۶، آیه۱۰۱.    
۶۷. ↑ انعام/سوره۶، آیه۱۱۵.    
۶۸. ↑ انعام/سوره۶، آیه۱۱۷.    
۶۹. ↑ انعام/سوره۶، آیه۱۱۸.    
۷۰. ↑ انعام/سوره۶، آیه۱۱۹.    
۷۱. ↑ انعام/سوره۶، آیه۱۲۴.    
۷۲. ↑ انعام/سوره۶، آیه۱۲۸.    
۷۳. ↑ انعام/سوره۶، آیه۱۳۹.    
۷۴. ↑ اعراف/سوره۷، آیه۱۰۹.    
۷۵. ↑ اعراف/سوره۷، آیه۱۱۲.    
۷۶. ↑ اعراف/سوره۷، آیه۲۰۰.    
۷۷. ↑ انفال/سوره۸، آیه۱۷.    
۷۸. ↑ انفال/سوره۸، آیه۴۲.    
۷۹. ↑ انفال/سوره۸، آیه۴۳.    
۸۰. ↑ انفال/سوره۸، آیه۵۳.    
۸۱. ↑ انفال/سوره۸، آیه۶۱.    
۸۲. ↑ انفال/سوره۸، آیه۷۱.    
۸۳. ↑ انفال/سوره۸، آیه۷۵.    
۸۴. ↑ توبه/سوره۹، آیه۱۵.    
۸۵. ↑ توبه/سوره۹، آیه۲۵.    
۸۶. ↑ توبه/سوره۹، آیه۴۴.    
۸۷. ↑ توبه/سوره۹، آیه۴۷.    
۸۸. ↑ توبه/سوره۹، آیه۶۰.    
۸۹. ↑ توبه/سوره۹، آیه۷۸.    
۹۰. ↑ توبه/سوره۹، آیه۹۳.    
۹۱. ↑ توبه/سوره۹، آیه۹۴.    
۹۲. ↑ توبه/سوره۹، آیه۹۶.    
۹۳. ↑ توبه/سوره۹، آیه۹۷.    
۹۴. ↑ توبه/سوره۹، آیه۹۸.    
۹۵. ↑ توبه/سوره۹، آیه۱۰۵.    
۹۶. ↑ توبه/سوره۹، آیه۱۱۰.    
۹۷. ↑ یونس/سوره۱۰، آیه۳۶.    
۹۸. ↑ یونس/سوره۱۰، آیه۴۰.    
۹۹. ↑ یونس/سوره۱۰، آیه۶۵.    
۱۰۰. ↑ یونس/سوره۱۰، آیه۷۹.    
۱۰۱. ↑ هود/سوره۱۱، آیه۵.    
۱۰۲. ↑ هود/سوره۱۱، آیه۳۱.    
۱۰۳. ↑ یوسف/سوره۱۲، آیه۶.    
۱۰۴. ↑ یوسف/سوره۱۲، آیه۱۹.    
۱۰۵. ↑ یوسف/سوره۱۲، آیه۳۴.    
۱۰۶. ↑ یوسف/سوره۱۲، آیه۵۰.    
۱۰۷. ↑ یوسف/سوره۱۲، آیه۵۵.    
۱۰۸. ↑ یوسف/سوره۱۲، آیه۷۱.    
۱۰۹. ↑ یوسف/سوره۱۲، آیه۷۶.    
۱۱۰. ↑ یوسف/سوره۱۲، آیه۸۳.    
۱۱۱. ↑ یوسف/سوره۱۲، آیه۱۰۰.    
۱۱۲. ↑ رعد/سوره۱۳، آیه۹.    
۱۱۳. ↑ حجر/سوره۱۵، آیه۲۵.    
۱۱۴. ↑ حجر/سوره۱۵، آیه۵۳.    
۱۱۵. ↑ حجر/سوره۱۵، آیه۸۶.    
۱۱۶. ↑ نحل/سوره۱۶، آیه۲۸.    
۱۱۷. ↑ نحل/سوره۱۶، آیه۷۰.    
۱۱۸. ↑ نحل/سوره۱۶، آیه۱۰۱.    
۱۱۹. ↑ نحل/سوره۱۶، آیه۱۲۵.    
۱۲۰. ↑ اسراء/سوره۱۷، آیه۲۵.    
۱۲۱. ↑ اسراء/سوره۱۷، آیه۴۷.    
۱۲۲. ↑ اسراء/سوره۱۷، آیه۵۴.    
۱۲۳. ↑ اسراء/سوره۱۷، آیه۵۵.    
۱۲۴. ↑ کهف/سوره۱۸، آیه۱۹.    
۱۲۵. ↑ کهف/سوره۱۸، آیه۲۱.    
۱۲۶. ↑ کهف/سوره۱۸، آیه۲۲.    
۱۲۷. ↑ کهف/سوره۱۸، آیه۲۶.    
۱۲۸. ↑ مریم/سوره۱۹، آیه۷۰.    
۱۲۹. ↑ طه/سوره۲۰، آیه۱۰۴.    
۱۳۰. ↑ انبیاء/سوره۲۱، آیه۴.    
۱۳۱. ↑ حج/سوره۲۲، آیه۵۲.    
۱۳۲. ↑ حج/سوره۲۲، آیه۵۹.    
۱۳۳. ↑ حج/سوره۲۲، آیه۶۸.    
۱۳۴. ↑ مؤمنون/سوره۲۳، آیه۵۱.    
۱۳۵. ↑ مؤمنون/سوره۲۳، آیه۹۲.    
۱۳۶. ↑ مؤمنون/سوره۲۳، آیه۹۶.    
۱۳۷. ↑ نور/سوره۲۴، آیه۱۸.    
۱۳۸. ↑ نور/سوره۲۴، آیه۲۱.    
۱۳۹. ↑ نور/سوره۲۴، آیه۲۸.    
۱۴۰. ↑ نور/سوره۲۴، آیه۳۲.    
۱۴۱. ↑ نور/سوره۲۴، آیه۳۵.    
۱۴۲. ↑ نور/سوره۲۴، آیه۴۱.    
۱۴۳. ↑ نور/سوره۲۴، آیه۵۸.    
۱۴۴. ↑ نور/سوره۲۴، آیه۵۹.    
۱۴۵. ↑ نور/سوره۲۴، آیه۶۰.    
۱۴۶. ↑ نور/سوره۲۴، آیه۶۴.    
۱۴۷. ↑ شعراء/سوره۲۶، آیه۳۴.    
۱۴۸. ↑ شعراء/سوره۲۶، آیه۳۷.    
۱۴۹. ↑ شعراء/سوره۲۶، آیه۱۸۸.    
۱۵۰. ↑ شعراء/سوره۲۶، آیه۲۲۰.    
۱۵۱. ↑ نمل/سوره۲۷، آیه۶.    
۱۵۲. ↑ نمل/سوره۲۷، آیه۷۸.    
۱۵۳. ↑ قصص/سوره۲۸، آیه۳۷.    
۱۵۴. ↑ قصص/سوره۲۸، آیه۵۶.    
۱۵۵. ↑ قصص/سوره۲۸، آیه۸۵.    
۱۵۶. ↑ عنکبوت/سوره۲۹، آیه۵.    
۱۵۷. ↑ عنکبوت/سوره۲۹، آیه۱۰.    
۱۵۸. ↑ عنکبوت/سوره۲۹، آیه۳۲.    
۱۵۹. ↑ عنکبوت/سوره۲۹، آیه۶۰.    
۱۶۰. ↑ عنکبوت/سوره۲۹، آیه۶۲.    
۱۶۱. ↑ روم/سوره۳۰، آیه۵۴.    
۱۶۲. ↑ لقمان/سوره۳۱، آیه۲۳.    
۱۶۳. ↑ لقمان/سوره۳۱، آیه۳۴.    
۱۶۴. ↑ سجده/سوره۳۲، آیه۶.    
۱۶۵. ↑ احزاب/سوره۳۳، آیه۱.    
۱۶۶. ↑ احزاب/سوره۳۳، آیه۴۰.    
۱۶۷. ↑ احزاب/سوره۳۳، آیه۵۱.    
۱۶۸. ↑ احزاب/سوره۳۳، آیه۵۴.    
۱۶۹. ↑ سبأ/سوره۳۴، آیه۳.    
۱۷۰. ↑ سبأ/سوره۳۴، آیه۲۶.    
۱۷۱. ↑ سبأ/سوره۳۴، آیه۴۸.    
۱۷۲. ↑ فاطر/سوره۳۵، آیه۸.    
۱۷۳. ↑ فاطر/سوره۳۵، آیه۳۸.    
۱۷۴. ↑ فاطر/سوره۳۵، آیه۴۴.    
۱۷۵. ↑ یس/سوره۳۶، آیه۳۸.    
۱۷۶. ↑ یس/سوره۳۶، آیه۷۹.    
۱۷۷. ↑ یس/سوره۳۶، آیه۸۱.    
۱۷۸. ↑ زمر/سوره۳۹، آیه۷.    
۱۷۹. ↑ زمر/سوره۳۹، آیه۴۶.    
۱۸۰. ↑ زمر/سوره۳۹، آیه۷۰.    
۱۸۱. ↑ غافر/سوره۴۰، آیه۲.    
۱۸۲. ↑ فصلت/سوره۴۱، آیه۱۲.    
۱۸۳. ↑ فصلت/سوره۴۱، آیه۳۶.    
۱۸۴. ↑ شوری/سوره۴۲، آیه۱۲.    
۱۸۵. ↑ شوری/سوره۴۲، آیه۲۴.    
۱۸۶. ↑ شوری/سوره۴۲، آیه۵۰.    
۱۸۷. ↑ زخرف/سوره۴۳، آیه۹.    
۱۸۸. ↑ زخرف/سوره۴۳، آیه۸۴.    
۱۸۹. ↑ دخان/سوره۴۴، آیه۶.    
۱۹۰. ↑ احقاف/سوره۴۶، آیه۸.    
۱۹۱. ↑ فتح/سوره۴۸، آیه۴.    
۱۹۲. ↑ فتح/سوره۴۸، آیه۲۶.    
۱۹۳. ↑ حجرات/سوره۴۹، آیه۱.    
۱۹۴. ↑ حجرات/سوره۴۹، آیه۸.    
۱۹۵. ↑ حجرات/سوره۴۹، آیه۱۳.    
۱۹۶. ↑ حجرات/سوره۴۹، آیه۱۶.    
۱۹۷. ↑ ق/سوره۵۰، آیه۴۵.    
۱۹۸. ↑ ذاریات/سوره۵۱، آیه۲۸.    
۱۹۹. ↑ ذاریات/سوره۵۱، آیه۳۰.    
۲۰۰. ↑ نجم/سوره۵۳، آیه۳۰.    
۲۰۱. ↑ نجم/سوره۵۳، آیه۳۲.    
۲۰۲. ↑ حدید/سوره۵۷، آیه۳.    
۲۰۳. ↑ حدید/سوره۵۷، آیه۶.    
۲۰۴. ↑ مجادله/سوره۵۸، آیه۷.    
۲۰۵. ↑ حشر/سوره۵۹، آیه۲۲.    
۲۰۶. ↑ ممتحنه/سوره۶۰، آیه۱.    
۲۰۷. ↑ ممتحنه/سوره۶۰، آیه۱۰.    
۲۰۸. ↑ جمعه/سوره۶۲، آیه۷.    
۲۰۹. ↑ جمعه/سوره۶۲، آیه۸.    
۲۱۰. ↑ تغابن/سوره۶۴، آیه۴.    
۲۱۱. ↑ تغابن/سوره۶۴، آیه۱۱.    
۲۱۲. ↑ تغابن/سوره۶۴، آیه۱۸.    
۲۱۳. ↑ تحریم/سوره۶۶، آیه۲.    
۲۱۴. ↑ تحریم/سوره۶۶، آیه۳.    
۲۱۵. ↑ ملک/سوره۶۷، آیه۱۳.    
۲۱۶. ↑ قلم/سوره۶۸، آیه۷.    
۲۱۷. ↑ جن/سوره۷۲، آیه۲۶.    
۲۱۸. ↑ انسان/سوره۷۶، آیه۳۰.    
۲۱۹. ↑ انشقاق/سوره۸۴، آیه۲۳.    


۴ - منبع


مرکز فرهنگ و معارف قرآن، فرهنگ قرآن، ج۲۱، ص۱۸۰، برگرفته از مقاله «علیم (اسماء و صفات)».    


رده‌های این صفحه : خدا شناسی | علم | موضوعات قرآنی




آخرین نظرات
کلیه حقوق این تارنما متعلق به فرا دانشنامه ویکی بین است.